ศูนย์ทดสอบฉลาดซื้อ นิตยสารฉลาดซื้อ มูลนิธิเพื่อผู้บริโภค และ เครือข่ายนักวิชาการเพื่อผู้บริโภค เปิดเผยผลสุ่มทดสอบเครื่องฟอกอากาศ 15 ยี่ห้อในท้องตลาด ช่วงราคา 1,590 – 5,990 บาท พบข้อเท็จจริงที่น่าตกใจว่า เครื่องหมาย มอก. ที่ติดอยู่บนเครื่องฟอกอากาศส่วนใหญ่นั้น รับรองเพียงแค่ไฟไม่ดูด แต่ไม่ได้การันตีว่ากรองฝุ่นได้จริงตามโฆษณา
ทำความเข้าใจเครื่องหมาย มอก. บนเครื่องฟอกอากาศ
ปัจจุบันเครื่องฟอกอากาศมีมาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 2 ฉบับ ซึ่งผู้บริโภคมักสับสน ได้แก่
-
มอก. 60335 เล่ม 2 (65)-2564 (มาตรฐานบังคับ) ควบคุมเรื่องความปลอดภัย ของเครื่องใช้ไฟฟ้า (เช่น ไฟไม่ดูด เครื่องไม่ร้อนจนไฟไหม้) เครื่องฟอกอากาศทุกยี่ห้อต้องมีเครื่องหมายนี้ มิฉะนั้นจะผิดกฎหมาย
-
มอก. 3061-2563 (มาตรฐานภาคสมัครใจ) ควบคุมเรื่องประสิทธิภาพการลดฝุ่น PM 2.5 ซึ่งปัจจุบัน ยังไม่ได้เป็นมาตรฐานบังคับ ทำให้หลายแบรนด์ไม่ต้องทดสอบหรือระบุค่าประสิทธิภาพนี้ก็สามารถวางขายได้โดยไม่ผิดกฎหมาย
ผลการทดสอบประสิทธิภาพการกรองฝุ่น PM 2.5
จากการทดสอบเครื่องฟอกอากาศทั้ง 15 ยี่ห้อ โดยอิงตามมาตรฐาน มอก. 3061 – 2563 พบผลลัพธ์ดังนี้
-
กลุ่มที่ค่าประสิทธิภาพ “ตรงตามที่ระบุไว้” Xiaomi, Philips, Sharp, Hatari, Smartmi, Tefal, Samsung, Electrolux, Mazuma และ TOSHIBA
-
กลุ่มที่ค่าประสิทธิภาพไม่เป็นไปตามที่ระบุ/โฆษณา Levoit, Smarthome, Worldtech และ IRIS OHYAMA
-
กรณีพิเศษ (อ้างอิงมาตรฐานอื่น): ยี่ห้อ Bwell ระบุค่าตามมาตรฐาน AHAM ของสหรัฐอเมริกา ซึ่งใช้ขนาดฝุ่นในการทดสอบต่างกัน (0.1 – 11.0 ไมครอน) จึงนำมาเปรียบเทียบกับมาตรฐานไทย (0.3 ไมครอน) ได้ยาก
ปัญหาการปกปิดค่า CADR
ค่าอัตราการส่งมอบอากาศสะอาด (Clean Air Delivery Rate: CADR) คือตัวเลขที่สำคัญที่สุดในการเลือกซื้อเครื่องฟอกอากาศ เพราะเป็นตัวชี้วัดว่าเครื่องสามารถผลิตอากาศบริสุทธิ์ได้ปริมาณเท่าใดในเวลาที่กำหนด ครอบคลุมพื้นที่ห้องขนาดกี่ตารางเมตร
อย่างไรก็ตาม แม้ในกลุ่มยี่ห้อที่ทดสอบผ่าน ก็ยังพบปัญหาการไม่ระบุค่า CADR ให้ผู้บริโภคเห็นชัดเจนบนตัวเครื่องหรือบรรจุภัณฑ์ เช่น ยี่ห้อ Philips, Smartmi, Electrolux และ Tefal เลือกที่จะนำไปแสดงไว้บนเว็บไซต์แทน ในขณะที่แบรนด์ Sharp ไม่มีการระบุข้อมูลนี้ทั้งบนผลิตภัณฑ์และเว็บไซต์
ข้อเสนอแนะเชิงนโยบายเพื่อคุ้มครองผู้บริโภค
สภาองค์กรของผู้บริโภค และเครือข่ายนักวิชาการฯ ได้ยื่นข้อเสนอต่อ สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.) ดังนี้:
-
บังคับใช้มาตรฐานประสิทธิภาพ: ยกระดับ มอก. 3061-2563 ให้เป็น “มาตรฐานบังคับ”
-
บังคับโชว์ค่า CADR: ผู้ผลิตต้องแสดงค่า CADR บนตัวผลิตภัณฑ์หรือกล่องบรรจุภัณฑ์อย่างชัดเจน
-
กำหนดสูตรคำนวณพื้นที่ห้องใหม่: บังคับให้แสดงขนาดพื้นที่ใช้งานที่เหมาะสม โดยอิงจากบริบทความสูงของเพดานบ้านในประเทศไทย (ประมาณ 2.75 เมตร) ไม่ใช่อิงตามมาตรฐานสากลที่เพดานอาจมีความสูงต่างกัน
-
เร่งให้ความรู้: สมอ. ควรให้ความรู้ประชาชนเกี่ยวกับมาตรฐานต่างๆ และบังคับให้ผู้ผลิตสื่อสารข้อมูลอย่างโปร่งใส เพื่อไม่ให้เป็นการเอาเปรียบผู้บริโภคที่กำลังเผชิญวิกฤต PM 2.5
ติดตาม The Thaiger บน Google News:
ข่าวล่าสุด
