“หมอจิรรุจน์” เตือนภัย “ภาวะตัวร้อนจัดจากการดมยาสลบ” ชี้เกิดจากพันธุกรรม ทำกล้ามเนื้อเกร็ง-ความร้อนพุ่งสูง อัตราเสียชีวิตสูง หากไม่รีบรักษา
นพ.จิรรุจน์ ชมเชย กุมารแพทย์เชี่ยวชาญโรคระบบหายใจและเวชบำบัดวิกฤต โรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา โพสต์ข้อความผ่านเพจเฟซบุ๊ก หมอจิรรุจน์ อธิบายเกี่ยวกับ “ภาวะตัวร้อนจัดจากการดมยาสลบ” (Malignant Hyperthermia) โดยระบุว่า
ภาวะตัวร้อนจัดจากการดมยาสลบ (Malignant Hyperthermia – MH) คือ ภาวะวิกฤตทางการแพทย์ที่ร่างกายมีการตอบสนองต่อยาสลบอย่างผิดปกติแบบรุนแรง โดยปกติแล้วกล้ามเนื้อของเราจะยืดหดได้ต้องใช้ “แคลเซียม” แต่ในคนที่มีความผิดปกติทางพันธุกรรม เมื่อได้รับสิ่งกระตุ้น แคลเซียมในเซลล์กล้ามเนื้อจะถูกปล่อยออกมาไม่หยุด ทำให้กล้ามเนื้อเกร็งตัวอย่างรุนแรงทั่วร่างกาย
การดมยาสลบทำให้เกิดภาวะนี้ได้อย่างไร
ภาวะนี้ไม่ได้เกิดจากยาสลบทุกชนิดนะครับ แต่จะถูกกระตุ้นโดย ยาสลบแบบสูดดม (Potent Volatile Anesthetics)ที่ใช้ในห้องผ่าตัด ยาคลายกล้ามเนื้อบางชนิด เช่น Succinylcholine
เมื่อยาเหล่านี้เข้าสู่ร่างกาย จะไป “เปิดสวิตช์” ให้กล้ามเนื้อทำงานหนักเกินไปจนเกิดความร้อนสูงมาก บางครั้งสูงเกิน 40°C เลือดเป็นกรด และเซลล์กล้ามเนื้อสลายตัวครับ
เจอได้บ่อยแค่ไหน
ภาวะนี้ “พบน้อยมาก” ครับ สถิติอยู่ที่ประมาณ 1 ต่อ 10,000 ถึง 1 ต่อ 50,000 ของการดมยาสลบ ในเด็กจะพบได้บ่อยกว่าผู้ใหญ่เล็กน้อย แม้จะดูน้อย แต่ความน่ากลัวคือ เราไม่รู้ล่วงหน้าว่าใครมีภาวะนี้ จนกว่าจะได้รับยาสลบจริงๆ
สัมพันธ์กับอะไรบ้าง
- พันธุกรรมเป็นสาเหตุหลัก โดยถ่ายทอดแบบลักษณะเด่น (Autosomal Dominant) หากพ่อหรือแม่เป็น ลูกมีโอกาสได้รับยีนนี้ถึง 50%
- โรคกล้ามเนื้อ คนที่มีโรคกล้ามเนื้อบางชนิดจะมีความเสี่ยงสูงกว่าปกติ ความเสี่ยงและโอกาสเสียชีวิต
ในสมัยก่อนที่ยังไม่มียารักษาเฉพาะทาง อัตราการเสียชีวิตสูงถึง 70-80% เลยครับ แต่ในปัจจุบันเรามียา “Dantrolene” ซึ่งเป็นยาแก้พิษโดยเฉพาะ หากทีมวิสัญญีแพทย์ตรวจพบอาการเร็วและให้ยาได้ทันเวลา อัตราเสียชีวิตจะลดลงเหลือต่ำกว่า 5-10% ครับ
ข้อควรระวังก็คือ หากท่านหรือคนในครอบครัวเคยมีประวัติ “ตัวร้อนจัดผิดปกติ” หรือ “กล้ามเนื้อเกร็ง” ระหว่างการผ่าตัด หรือมีประวัติคนในตระกูลเสียชีวิตขณะดมยาสลบโดยไม่ทราบสาเหตุ ต้องแจ้งวิสัญญีแพทย์ทุกครั้งก่อนรับการผ่าตัด เพื่อความปลอดภัยสูงสุดนะครับ
อ่านข่าวที่เกี่ยวข้อง
- สรุปดราม่า “แก้จมูกครึ่งล้านไม่ฟื้น” จบสวยที่โหนกระแส จ่าแนะไม่ต้องกลัวศัลยกรรม
- สรุปดราม่า ทำจมูกไม่ฟื้นเข้า ICU หมอเจ้าของไข้แจงอีกมุม สาเหตุคนไข้ช็อก
- รู้จัก Malignant Hyperthermia ภาวะแพ้ยาสลบวิกฤต ใครเสี่ยงเป็นบ้าง
ติดตาม The Thaiger บน Google News:
ข่าวล่าสุด
