พบช่องโหว่กฎหมายทำประชาชนสับสน หลังเลือกตั้ง สส. ยันใช้สิทธิล่วงหน้าได้ แต่ประชามติ “ไม่มีลงคะแนนล่วงหน้า” เสี่ยงคนนับล้านเสียสิทธิหากลงทะเบียนแยกไม่ทันเที่ยงคืนพรุ่งนี้ ไอลอว์เปิดยอดลงทะเบียนน่าตกใจ เลือกตั้งล่วงหน้าไปแล้ว 1,200,000 คน แต่ลงทะเบียนทำประชามตินอกเขตแค่ 200,000
เกิดกระแสความตื่นตระหนกในกลุ่มผู้มีสิทธิเลือกตั้ง หลังจากมีการตรวจสอบพบว่า ระบบการออกเสียงประชามติพ่วงการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (สส.) ในวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 มีความซับซ้อนในเชิงกฎหมายที่อาจทำให้ประชาชนนับล้านคนเสียสิทธิในการโหวตร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่โดยไม่รู้ตัว
แม้ว่าการเลือกตั้ง ส.ส. จะอนุญาตให้ผู้ที่ติดธุระในวันที่ 8 ก.พ.69 สามารถไปใช้สิทธิล่วงหน้าได้ในวันที่ 1 กุมภาพันธ์ แต่ในส่วนของการ “ออกเสียงประชามติ” นั้น กฎหมายไม่ได้กำหนดให้มีการลงคะแนนล่วงหน้าเหมือนการเลือกตั้ง สส. ส่งผลให้ผู้ที่ต้องเดินทางหรือติดภารกิจในวันจริง ไม่สามารถโหวตประชามติก่อนวันได้ในทุกกรณี
ทางออกสุดท้ายต้องลงทะเบียน “นอกเขต” ให้ทัน
สำหรับผู้ที่ไม่สามารถกลับไปใช้สิทธิที่ภูมิลำเนาเดิมในวันที่ 8 กุมภาพันธ์ได้ ทางออกเดียวที่มีคือการลงทะเบียน “ขอใช้สิทธิประชามตินอกเขต” เพื่อไปลงคะแนน ณ หน่วยเลือกตั้งที่ตนเองสะดวกในวันที่ 8 ก.พ.แทน แต่ประเด็นที่เป็นปัญหาใหญ่ขณะนี้คือ
ต้องลงทะเบียนแยก
- แม้จะลงทะเบียนเลือกตั้ง ส.ส. ล่วงหน้านอกเขตไปแล้ว แต่ระบบประชามติ “ต้องลงทะเบียนซ้ำอีกครั้ง” เพื่อแจ้งความประสงค์ออกเสียงนอกเขต
พบข้อมูลน่ากังวลว่า มีคนลงทะเบียนเลือกตั้งล่วงหน้าไปแล้วกว่า 1.2 ล้านคน แต่กลับมีผู้ลงทะเบียนทำประชามตินอกเขตเพียง 2 แสนคน ซึ่งหมายความว่ามีคนอีกกว่า 1 ล้านคน ที่เสี่ยงจะเสียสิทธิในส่วนของประชามติ
เส้นตาย 5 มกราคม 2569
ล่าสุด ยิ่งชีพ อัชฌานนท์ ผู้อำนวยการไอลอว์ (iLaw) เผยว่า ขณะนี้ประชาชนมีเวลาอีกเพียงไม่ถึง 48 ชั่วโมง ในการรักษาสิทธิของตนเอง โดยต้องลงทะเบียนประชามตินอกเขตให้เสร็จสิ้นภายใน วันที่ 5 มกราคม 2569 ก่อนเวลา 24.00 น. ผ่านทางแอปพลิเคชัน Smart Vote หรือเว็บไซต์กรมการปกครอง
ทั้งนี้ สำหรับผู้ที่ต้องไปต่างประเทศในวันที่ 8 ก.พ. จะไม่สามารถออกเสียงประชามติได้ เนื่องจากไม่มีระบบรองรับ ซึ่งกลายเป็นประเด็นที่เหล่านักกิจกรรมทางการเมืองพยายามผลักดันแก้ไขมาตลอด 2-3 เดือนแต่ยังไม่เป็นผล จึงขอให้ทุกคนเร่งวางแผนใหม่และลงทะเบียนให้ทันเวลาเพื่อปกป้องสิทธิในการกำหนดอนาคตประเทศของตนเอง.
สำหรับการออกเสียงประชามติ ตามกฎหมาย พ.ร.บ.ว่าด้วยการออกเสียงประชามติ พ.ศ. 2564 ถือเป็น “หน้าที่” ของปวงชนชาวไทยที่ต้องไปใช้สิทธิ โดยปัจจุบันยังไม่มีบทลงโทษชัดเจนเรื่องการถูกตัดสิทธิทางการเมืองเหมือนการเลือกตั้ง สส. หากท่านไม่ไปใช้สิทธิประชามติ
อย่างไรก็ตาม แม้ทางกฎหมายอาจไม่โดนตัดสิทธิสมัครรับเลือกตั้ง แต่ในทางสังคมและการเมือง ท่านจะเสีย “โอกาส” อย่างมหาศาล ไม่ว่าจะเป็น
เสียโอกาสกำหนดอนาคต รัฐธรรมนูญคือกฎหมายสูงสุดที่กระทบทุกอย่าง ตั้งแต่สิทธิเสรีภาพ สวัสดิการ ไปจนถึงระบบการเมือง ถ้าท่านไม่ไปใช้สิทธิออกเสียง เสียงของท่านก็หายไป
ยอมรับการตัดสินใจของคนอื่น หากท่านไม่ออกเสียง เท่ากับท่านยอมรับผลที่คนอื่นเลือกให้ ไม่ว่าจะออกมาในทางที่ท่านชอบหรือไม่ชอบก็ตาม
ทำไมจึงต้องตื่นตัวเรื่องการออกเสียงประชามติ
การทำประชามติครั้งนี้ (ก.พ. 2569) คือกุญแจดอกแรกที่จะไขไปสู่การ “รื้อระบอบรัฐธรรมนูญฉบับปี 2560” ซึ่งเป็นประเด็นถกเถียงกันมานาน หากประชามติ “ผ่าน” เราจะมีสภาร่างรัฐธรรมนูญ (ส.ส.ร.) มาเขียนกติกาใหม่ แต่ถ้า “ไม่ผ่าน” หรือคนมาใช้น้อยจนขาดความชอบธรรม เราก็จะใช้กติกาเดิมต่อไป
หากท่านใดทราบดีว่า วันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 ไม่สามารถกลับภูมิลำเนาได้แน่ๆ แนะนำว่าควรลงทะเบียนประชามตินอกเขต ในวันที่ 3 – 5 ม.ค.69 เพื่อไปใช้สิทธิออกเสียงประชามตินอกเขตในวันดังกล่าว ซึ่งเป็นวันเดียวกับวันเลือกตั้ง
ทั้งนี้ กกต. ได้เปิดระบบให้ประชาชนลงทะเบียนขอใช้สิทธิออกเสียงประชามติ ทั้งแบบนอกเขตจังหวัดและนอกราชอาณาจักร เริ่มตั้งแต่วันนี้ (3 มกราคม) ไปจนถึง วันที่ 5 มกราคม 2569 เท่านั้น โดยระบบจะปิดรับลงทะเบียนในเวลา 24.00 น. (ตามเวลาประเทศไทย) ของวันที่ 5 มกราคม
ประชาชนที่ประสงค์จะลงทะเบียน สามารถดำเนินการผ่านช่องทางออนไลน์ได้ทันที ตามลิงก์ดังต่อไปนี้:
ลงทะเบียนขอใช้สิทธิออกเสียงนอกเขต : https://boraservices.bora.dopa.go.th/election/outvote/
ลงทะเบียนขอใช้สิทธิออกเสียงนอกราชอาณาจักร : https://boraservices.bora.dopa.go.th/election/popout/
อ่านข่าวเพิ่มเติม
- อันนี้สำคัญ เริ่มแล้ว ! ลงทะเบียนประชามติ ร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ นอกเขต-นอกราชอาณาจักร
- ลงทะเบียนประชามตินอกเขต 3-5 ม.ค. 69 ห้ามลืม ลงแยกกับ เลือกตั้งล่วงหน้า
- ขั้นตอน ลงประชามติ เปิดลงทะเบียนนอกเขต ถึง 5 ม.ค. 69 ไม่มีออกเสียงล่วงหน้า
ติดตาม The Thaiger บน Google News:
ข่าวล่าสุด
