สรุปดราม่า เจ. เค. โรว์ลิง ปะทะ แอมเนสตี้ UK ปมรายงาน “องค์กรต่อต้านสิทธิ” ถึงขั้นเปิดกองทุนหนุนฟ้อง
เดือดข้ามสัปดาห์ แอมเนสตี้ UK เผยแพร่รายงานขึ้นบัญชีองค์กร “ต่อต้านสิทธิ” 51 แห่ง แต่ดันมีชื่อศูนย์ช่วยเหลือเหยื่อความรุนแรงทางเพศของ J.K. Rowling รวมอยู่ด้วย งานนี้นักเขียนชื่อดังไม่ยอม ประกาศเปิดกองทุนออกค่าทนายให้ทุกองค์กรที่อยากฟ้องกลับ แม้แอมเนสตี้จะถอนรายงานและออกแถลงการณ์แสดงความเสียใจไปแล้วก็ตาม
จุดเริ่มต้น รายงานที่ขึ้นบัญชี 51 องค์กร
เรื่องเริ่มจากเมื่อสัปดาห์ก่อน แอมเนสตี้ UK เผยแพร่รายงานชื่อ “A growing threat: the anti-rights movement in the UK” หรือ “ภัยคุกคามที่กำลังเติบโต ขบวนการต่อต้านสิทธิในสหราชอาณาจักร” ว่าด้วยการขยายตัวของขบวนการที่องค์กรมองว่าเป็นภัยต่อสิทธิของผู้หญิงและกลุ่ม LGBT+ โดยเนื้อหาชี้ว่าสิทธิของกลุ่ม LGBT+ ในสหราชอาณาจักรถดถอยลงอย่างมีนัยสำคัญ จากปัจจัยอย่างการไม่ปฏิรูปกฎหมายรับรองเพศสภาพ การไม่มีกฎหมายห้ามการบำบัดเปลี่ยนเพศวิถี และผลพวงจากคำตัดสินของศาลฎีกาในคดี For Women Scotland ที่วินิจฉัยให้คำว่า “ผู้หญิง” ในกฎหมายความเท่าเทียมหมายถึงเพศกำเนิด
จุดที่ทำให้เรื่องบานปลายคือ รายงานฉบับนี้เพิ่มรายชื่อองค์กร 51 แห่งเข้าไปในบัญชีองค์กร “ต่อต้านสิทธิ” (anti-rights) ซึ่งรวมถึงกลุ่มที่มีจุดยืนแบบ gender critical หรือกลุ่มที่ยึดหลักว่าสิทธิและพื้นที่บางอย่างของผู้หญิงควรกำหนดตามเพศกำเนิด เช่น For Women Scotland, LGB Alliance, Sex Matters, Women’s Rights Network และที่เป็นระเบิดลูกใหญ่ที่สุดคือ Beira’s Place
Beira’s Place ศูนย์ช่วยเหลือเหยื่อที่ Rowling ก่อตั้ง
Beira’s Place คือศูนย์ให้ความช่วยเหลือผู้หญิงที่ผ่านประสบการณ์ความรุนแรงทางเพศและการล่วงละเมิด ตั้งอยู่ในเมืองเอดินบะระ สกอตแลนด์ ก่อตั้งโดย Rowling เมื่อปี 2022 โดยกำหนดตัวเองเป็นบริการ “สำหรับผู้หญิงเท่านั้น” ที่ไม่ให้บริการผู้ชายและหญิงข้ามเพศ ซึ่งทางศูนย์ยืนยันมาตลอดว่านโยบายนี้ดำเนินการภายใต้กรอบของกฎหมายความเท่าเทียม Equality Act 2010 ของสหราชอาณาจักร
นโยบายดังกล่าวทำให้ Beira’s Place อยู่กลางวงถกเถียงเรื่องเพศสภาพในอังกฤษมาตั้งแต่ก่อตั้ง ฝ่ายหนึ่งมองว่าเหยื่อความรุนแรงทางเพศควรมีพื้นที่ปลอดภัยที่แยกตามเพศกำเนิด อีกฝ่ายมองว่าการไม่รับหญิงข้ามเพศคือการกีดกัน ดังนั้นเมื่อชื่อของศูนย์ไปปรากฏในบัญชีองค์กร “ต่อต้านสิทธิ” ของแอมเนสตี้ จึงเท่ากับราดน้ำมันลงกองไฟ เพราะในสายตาผู้สนับสนุน นี่คือการตีตราศูนย์ช่วยเหลือเหยื่อว่าเป็นภัยต่อสิทธิมนุษยชน
แอมเนสตี้ถอนรายงาน อ้างหลุดขึ้นเว็บโดยไม่ผ่านการตรวจสอบ
หลังกระแสตีกลับรุนแรงและมีการขู่ดำเนินคดี แอมเนสตี้ UK ตัดสินใจถอนรายงานออกจากเว็บไซต์ชั่วคราวระหว่างการตรวจสอบภายใน พร้อมออกแถลงการณ์ระบุว่า องค์กรเสียใจที่รายงานฉบับนี้ถูกอัปโหลดขึ้นเว็บไซต์โดยไม่ผ่านกระบวนการตรวจสอบภายในที่วางไว้เพื่อรับประกันความสม่ำเสมอ ความถูกต้อง และความสอดคล้องกับจุดยืนขององค์กร และการใช้ภาษาในรายงานไม่สะท้อนจุดยืนของแอมเนสตี้ UK จึงนำออกทันที
พร้อมกันนั้น แอมเนสตี้ยังยืนยันว่าองค์กรยังคงมุ่งมั่นทำงานวิจัยและรณรงค์ด้านสิทธิมนุษยชน บนพันธกิจเรื่องความยุติธรรมทางเพศ ซึ่งครอบคลุมทั้งสิทธิผู้หญิง กลุ่ม LGBTQI และคนข้ามเพศ
Rowling ไม่จบ เปิดกองทุนออกค่าทนายให้ฟ้องกลับ
การถอนรายงานและคำแถลงแสดงความเสียใจไม่ได้ทำให้เรื่องยุติ เพราะองค์กรหลายแห่งที่ถูกขึ้นบัญชียังคงเรียกร้องคำขอโทษอย่างเป็นทางการและขู่ดำเนินคดี ขณะที่ Rowling เลือกยกระดับด้วยการโพสต์บนแพลตฟอร์ม X ประกาศว่า องค์กรผู้หญิงใดก็ตามที่ตกเป็นเป้าในบัญชีของแอมเนสตี้ หากประสงค์จะดำเนินคดีทางกฎหมาย สามารถยื่นขอรับการสนับสนุนจากกองทุน JK Rowling Women’s Fund ได้ พร้อมเสริมว่าองค์กรของเกย์ที่มีชื่อในบัญชีก็สามารถติดต่อเธอโดยตรง แม้กองทุนจะตั้งขึ้นเพื่อสนับสนุนผู้หญิง แต่เธอยินดีบริจาคช่วยค่าดำเนินคดีเช่นกัน
ข้อเสนอนี้เกิดขึ้นหลังกลุ่มเล็ก ๆ อย่าง Trans Widows’ Voices ออกมาสะท้อนว่าสื่อกระแสหลักสนใจแต่ข่าวของ Rowling และ Beira’s Place ทั้งที่กลุ่มเล็กในบัญชีไม่ได้มีอำนาจหรืออิทธิพลในการปกป้องตัวเองแบบเดียวกัน
ฝ่ายที่สนับสนุน Rowling มองว่าแอมเนสตี้ทำเกินกว่าเหตุด้วยการตีตราองค์กรช่วยเหลือเหยื่อความรุนแรงทางเพศว่าเป็นภัยต่อสิทธิ และคำอธิบายว่ารายงาน “หลุดขึ้นเว็บโดยไม่ผ่านการตรวจสอบ” ฟังดูเป็นการแก้ตัวเพื่อเลี่ยงความรับผิดชอบมากกว่าการยอมรับผิดจริง
ส่วนฝ่ายที่วิจารณ์ Rowling มองว่านี่คือการใช้ทรัพยากรมหาศาลกดดันองค์กรสิทธิมนุษยชนที่ถอนรายงานและยอมรับข้อผิดพลาดไปแล้ว โดยชี้ว่าระบบกฎหมายหมิ่นประมาทของสหราชอาณาจักรกำหนดให้ภาระการพิสูจน์ตกอยู่กับจำเลย ต่างจากสหรัฐอเมริกาที่ผู้ฟ้องเป็นฝ่ายต้องพิสูจน์ การเผชิญคดีจากหลายสิบองค์กรพร้อมกันจึงอาจสร้างภาระทางการเงินมหาศาลให้แอมเนสตี้ ไม่ว่าผลคดีจะออกมาอย่างไร
สถานะล่าสุด รายงานฉบับดังกล่าวยังถูกถอนออกระหว่างการตรวจสอบภายในของแอมเนสตี้ UK ยังไม่มีการยื่นฟ้องจริงต่อศาล โดยความเคลื่อนไหวหลักในขณะนี้คือการขู่ดำเนินคดีและการเปิดกองทุนสนับสนุนค่าทนายจากฝั่ง Rowling ซึ่งต้องจับตากันต่อว่าศึกครั้งนี้จะเดินหน้าสู่ห้องพิจารณาคดีจริงหรือไม่
ติดตาม The Thaiger บน Google News:
ข่าวล่าสุด
